Yurtdışı İş Sözleşmesi İmzalamadan Önce Dikkat Etmeniz Gereken 10 Madde
Yurt dışında çalışmak, hayatınızda vereceğiniz en önemli kararlardan biri olabilir. Ancak heyecan ve motivasyonun yanında, hukuki ve finansal güvenliğiniz de en az hayalleriniz kadar önemlidir. Bu nedenle, iş teklifi gelse bile sözleşmeyi imzalamadan önce satır satır incelemeniz ve neye onay verdiğinizi çok iyi anlamanız gerekir. Yeteneğin Biletin olarak, hem sizin adınıza süreçleri takip ediyor hem de riskleri en aza indirmenize yardımcı oluyoruz.
Aşağıda, Almanya, Kanada, Dubai, Katar, İsviçre, Hollanda, İngiltere ve diğer iş ülkelerinde iş sözleşmesi imzalamadan önce mutlaka kontrol etmeniz gereken 10 kritik maddeyi adım adım anlattık.
1. İş Tanımı ve Görevler
Sözleşmede pozisyonunuzun adı, departmanınız ve günlük görev tanımınız net şekilde yazmalıdır.
“Gerek görüldüğünde farklı görevler verilebilir” ifadesi olabilir, ancak ana işinizin ne olduğu,
hangi ünvanla ve hangi sorumluluklarla çalışacağınız açık olmalıdır.
Özellikle hizmet ve turizm sektöründe, aşçı yardımcıyken temizlik ya da bambaşka pozisyonlara kaydırılmak istemiyorsanız,
iş tanımını mutlaka kontrol edin.
2. Maaş, Ödeme Periyodu ve Para Birimi
Sözleşmede brüt / net maaş tutarı, ödeme günü ve para birimi (Euro, Dolar, Sterlin vb.)
açıkça belirtilmelidir. “Asgari ücret + prim” gibi muğlak ifadeler yerine,
hangi primlerin hangi hedeflere bağlı olduğu net olmalıdır.
Ayrıca, fazla mesai ödemeleri, gece mesaisi, resmi tatil ücretleri gibi kalemlerin nasıl hesaplandığını da inceleyin.
3. Çalışma Saatleri ve Fazla Mesai
Almanya, Hollanda, İsviçre gibi ülkelerde haftalık çalışma süresi çoğunlukla 38–40 saattir.
Sözleşmenizde günlük / haftalık çalışma saatleriniz ve mola süreleriniz mutlaka yer almalıdır.
“Gerektiğinde fazla mesai yapılır” ibaresi varsa,
fazla mesainin ücreti ile telafi izninin nasıl kullanılacağı da yazılı olmalıdır.
Aksi halde sınırsız çalışma beklentisiyle karşılaşabilirsiniz.
4. Konaklama, Ulaşım ve Yemek Şartları
Özellikle Dubai, Katar, Suudi Arabistan gibi Gulf ülkelerinde iş teklifleri çoğu zaman
konaklama ve yemek dahil olacak şekilde sunulur.
Sözleşmede “konaklama verilir” yazıyorsa; oda tipi, kişi sayısı, ulaşım servisi gibi detayları da mutlaka sorun.
İşverenin sağladığı imkanların ne kadarının sözleşmede garanti altında olduğunu bilmek,
ileride yaşanabilecek hayal kırıklıklarının önüne geçer.
5. Vize, İzinler ve Yasal Sorumluluklar
Çalışma vizesi, ikamet izni ve gerekli diğer resmi belgelerin kimin tarafından temin edileceği çok önemlidir.
Almanya, Kanada, İngiltere gibi ülkelerde süreç daha uzun ve belgeli ilerler.
Sözleşmede; çalışma izni başvurusunu kimin yapacağı,
ret durumunda ne olacağı ve masrafların nasıl karşılanacağı belirtilmelidir.
Yeteneğin Biletin, bu noktada süreci şeffaf şekilde size aktarır ve sizi yanlış yönlendiren iş tekliflerini eler.
6. Deneme Süresi (Probation)
Birçok ülkede ilk 1–6 ay arası deneme süresi uygulaması vardır.
Bu dönemde işverenin sözleşmeyi daha kısa sürede feshetme hakkı bulunabilir.
Deneme süresinin tam olarak kaç ay olduğu, bu süredeki haklarınız, fesih halinde dönüş biletinizin kim tarafından karşılanacağı gibi
konular mutlaka açıklığa kavuşmalıdır.
7. İzin Günleri ve Resmi Tatiller
Yıllık ücretli izin günleriniz, hafta tatiliniz (örneğin haftada 1 ya da 2 gün),
resmi tatillerde çalışma durumunuz sözleşmede yazmalıdır.
Avrupa ülkelerinde yıllık izin hakkı genellikle 20–30 gün arasıdır.
“Şirket politikasına göre” gibi yuvarlak ifadeler yerine sayısal netlik arayın.
8. Sözleşme Süresi ve Fesih Şartları
Sözleşmenin başlangıç ve bitiş tarihleri, otomatik uzama şartları ve fesih durumunda
önel süresi (örneğin 2 hafta, 1 ay) net olmalıdır.
Siz işten ayrılmak istediğinizde ne kadar önce haber vermeniz gerektiğini;
işveren ayrılmak isterse hangi haklarınızın korunacağını bilmelisiniz.
Özellikle konaklama ve ulaşım desteği bir anda kesilirse, ülkede mağdur kalmamak için bu maddeyi dikkatle okuyun.
9. Sigorta, Sağlık ve Sosyal Güvence
Yurt dışında yasal olarak çalışırken genellikle ülkenin sosyal güvenlik sistemine ya da özel sigorta sistemine dahil edilirsiniz.
Sözleşmede; sağlık sigortanızın kapsamı, iş kazası durumunda prosedür ve
uzun süreli hastalıkta maaş / izin haklarınız belirtilmelidir.
“Sigorta yapılacaktır” ibaresi yerine, hangi kurum üzerinden, hangi poliçe ile yapıldığı yazılı olmalıdır.
10. Gizlilik, Ek Sözleşmeler ve Dil Versiyonları
Bazı işverenler gizlilik anlaşması, rekabet yasağı, ek protokoller gibi belgeler de imzalatabilir.
Özellikle birden fazla dilde hazırlanmış sözleşmelerde,
hangi dil versiyonunun hukuken geçerli olduğu belirtilmelidir (örneğin “İngilizce metin esas alınır” gibi).
Ana dilinizde anlamadığınız hiçbir belgeyi imzalamayın;
Yeteneğin Biletin danışmanlık ekibi, sözleşme maddelerini size sade Türkçe ile açıklayabilir.
Özetle; hayalinizdeki ülkeye – ister Almanya, ister Kanada, ister Dubai veya Katar olsun – güvenle gidebilmek için imzaladığınız belgenin her satırını anlamanız çok önemli. Yeteneğin Biletin olarak, iş ortaklarımızla yaptığımız anlaşmalarda adaylarımızın haklarını ön planda tutuyor, sözleşme sürecinde de yanınızda olmaya devam ediyoruz.